Een reis door de geschiedenis van de auto

 

In het Nedersaksische stadje Einbeck vind je leuke adressen voor autofans: De ‘PS.Speicher’, een museum dat de geschiedenis van de auto laat opleven, de bijbehorende ‘Genusswerkstatt’ waar heerlijke gerechten worden geserveerd en het ‘Hotel Freigeist’ waar scooters tegen de muren oprijden.

Automuseum PS Speicher in Einbeck Automuseum PS Speicher in Einbeck © Stefan Weißenborn

I n het kleine stadje Einbeck in Nedersaksen, dat vooral vanwege haar bier en ook wel vanwege zijn mosterd bekend is, staat een graanpakhuis dat niet meer als zodanig in gebruik is. Er is echter geen sprake van dat het gebouw, dat niet ver buiten de middeleeuwse stadsmuren ligt, geen functie meer heeft. Het herbergt namelijk een tijdmachine, waarin je een reis door het verleden van de automobiel kunt maken. Op zes verdiepingen met meer dan 4.000 vierkantemeter, 300 tentoonstellingsstukken en talrijke activiteiten wordt de ontwikkeling van de menselijke mobiliteit met behulp van technische hulmiddelen verteld.

Uit 1812 de loopfiets van Karl DraisIn het verhaal van het museum begint deze geschiedenis in 1812, toen uitvinder Karl Drais zich bezighield met zijn loopfiets.  Dan staat er een op een fiets lijkende constructie, dat op een bordje als ‘Hildebrand & Wolfmüller uit 1894’ wordt aangeduid.  Als je niet uitkeek, vloog dat ding in brand. Het was de eerste motorfiets in Duitsland en hij reed met een combinatie van een explosiemotor en een stoommachine 40 km/h. De ontwikkelaars lieten de naam ‘MotorRad’ met een patent beschermen, maar de eerste motorfiets, toen nog met een houten frame en koetswielen, was eigenlijk al in 1885 door Gottlieb Daimler en Wilhelm Maybach als ‘Reitwagen’ geconstrueerd. In de PS.Speicher vind je veel belangrijke mijlpalen in de geschiedenis. De Benz Patent-motorwagen Victoria uit 1894 ontbreekt net zo min als de vroege stoomwagen, een statige Horch type 350 uit de late gouden twintiger jaren, of de Goliath, een vroege automobiel met drie wielen. Ook de geboorte van de VW kever komt in de tentoonstelling aan de orde, de oorspronkelijke KdF-Wagen (Kraft durch Freude, kracht door vreugde), waarmee Hitler de mensen ook op straat uniform wilde laten uitzien. De Opel 4 is aanwezig, ooit één van de populairste auto’s van de jaren dertig en de Samba bus, de luxe versie van de VW T1 met glazen dak, die later het symbool van de hippievrijheid werd.Megola uit ca. 1921

De tentoongestelde objecten stammen grotendeels uit de privéverzameling van de Einbecker ondernemer Karl-Heinz Rehkopf. Hij liet de graanopslag voor 25 miljoen euro tot de PS.Speicher ombouwen, die in 2014 werd geopend. Meer dan bij andere automusea zullen de maatschappelijke omstandigheden waarin de voertuigen onderweg waren aan de orde komen. Zo is er een oude Citroën die uit nood met een houtcarburator werd uitgerust. Er was aan het eind van de oorlog bijna geen benzine meer. De automobielindustrie moest na 1945 weer zien op te krabbelen. De mensen konden zich aanvankelijk vaak alleen maar een motorfiets of later in de jaren vijftig een scooter of een klein autootje veroorloven. Pas toen de levensstandaard in de tijd van de economische opleving weer ging stijgen, werden auto’s gekocht. Met de benzineprijzen daalden de rijkosten. En met de invoer van de belastingaftrek voor woon- werkverkeer in 1955 werd het autorijden nog aantrekkelijker.

Een aparte tentoonstelling gaat over de kleine auto’s uit de tijd van het ‘Wirtschaftswunder’, de economische opbloei in de jaren vijftig en zestig van de vorige eeuw. De auto’s komen voor een deel uit de verzameling van het vroegere automuseum in Störy: De bekende Messerschmitt-Kabinenroller staat er, een Fuldamobil, een Janus, een BMW Isetta, maar ook onbekendere modellen als de Kroboth of de Kleinschnittger F 125, een gekrompen roadster zonder achteruitversnelling en zo licht dat je hem bij het inparkeren kon optillen.De Kleinschnittger F125 werd gebouwd van 1949 tot 1956

Als je voor het museum meer dan een dag wilt uittrekken kan dat. Sinds afgelopen herfst heeft het moderne ‘Freigeist Hotel’ zijn deuren geopend. De menukaart in het bijbehorende restaurant met de ook culinair toepasselijke naam ‘Genusswerkstatt’ wordt ‘Werkstattbuch’ genoemd. Aan de muren van de open lobby zijn scooters bevestigd, de drankkaart van de bar heet ‘Fahrtenbuch’. Het thema van het museum is zeer duidelijk aanwezig, maar niet té overdreven. Het interieur is strak en komt met de grote glas- en betonvlakken zelfs wat afstandelijk over. De moderne stijl wordt met oude voorwerpen afgewisseld. Het hotel is gezinsvriendelijk ingesteld. Babyfoons worden kosteloos ter beschikking gesteld, net als kinderbedjes. In de kamers liggen oude autobanden met deksels, waarin speelgoed is opgeborgen. Ook in de kamers zijn de plafonds van beton, maar de houten vloeren compenseren dit weer. Het Freigeist Hotel is een aanwinst voor het 30.000 inwoners tellende Einbeck. “Einbeck bloeit op. Eigenlijk is onze stad een dorp”, zegt Josefina Sole, die in het hotel haar stage van de opleiding tot evenementenorganisator volgt. Ineens komen de gasten overal vandaan naar Einbeck – uit Oostenrijk en Amerika. En binnenkort wordt de oude spoorlijn weer opgeknapt. Die loopt tussen het hotel en de PS.Speicher en is nu nog door onkruid overwoekerd. Nog.

Hotel Freigeist: Motorfiets tegen de muurInformatie

Het Freigeist Hotel ligt op tien minuten lopen van het oude centrum van Einbeck en heeft 63 tweepersoonskamers, een Finse sauna en een fitnessruimte. Een kamer met ramen tot op de bodem, betonnen plafonds en eikenhouten vloerdelen kost € 126 per nacht, het ontbijt vanaf € 9 p.p. www.freigeist-einbeck.de

De entree in het naastliggende museum bedraagt € 12,50. Op de binnenplaats staat een racesimulator, waar je voor € 5 een rondje kunt rijden. www.PS.Speicher.de

Het restaurant Genusswerkstatt met een open keuken met vuurplaats is gespecialiseerd in gerechten van de grill. Openingstijden maandag vanaf 18 uur, dinsdag tot zondag 11.30 tot 23.30 uur. www.genusswerkstatteinbeck.de

 

Tekst en foto’s: Stefan Weißenborn.

Naar boven